برنامه عمرانی سوم
| برنامه عمرانی دوم | درگاه محمدرضا شاه پهلوی | برنامه عمرانی چهارم |
بودجه برنامه عمرانی سوم بدین قرار است:
- نیمه دوم سال ۱۳۴۱ -- ۷،۳۰ میلیارد ریال
- نیمه دوم سال ۱۳۴۲ -- ۱۸،۸۵ میلیارد ریال
- نیمه دوم سال ۱۳۴۳ -- ۳۰،۶۰ میلیارد ریال
- نیمه دوم سال ۱۳۴۴ -- ۴۰،۲۵ میلیارد ریال
- نیمه دوم سال ۱۳۴۵ -- ۶۰،۰۰ میلیارد ریال
- نیمه دوم سال ۱۳۴۶ -- ۷۳،۰۰ میلیارد ریال
سهمی از درآمد نفت که در بانک مرکزی به حساب برنامه عمرانی سوم ریخته میشود:
- نیمه دوم سال ۱۳۴۱ -- ۵۵ درصد درآمد نفت (با رعایت قانون بودجه سال ۱۳۴۱)
- نیمه دوم سال ۱۳۴۲ -- ۶۰ درصد درآمد نفت
- نیمه دوم سال ۱۳۴۳ -- ۶۵ درصد درآمد نفت
- نیمه دوم سال ۱۳۴۴ -- ۷۰ درصد درآمد نفت
- نیمه دوم سال ۱۳۴۵ -- ۷۵ درصد درآمد نفت
- نیمه دوم سال ۱۳۴۶ -- ۸۰ درصد درآمد نفت
اجرای برنامه عمرانی سوم مهر ماه ۱۳۴۱
۱ مهر ماه ۱۳۴۱ در پیشگاه شاهنشاه در شهر مراغه آیین جشن روز دهقان برگزار شد. شاهنشاه در پیامی برای این روز فرمودند:
- لایحه اصلاحات ارضی که در جریان است، مترقیترین وسیله تامین سعادت و رفاه و همچنین تامین وضع شرافتمندانه زندگی دهقان ایرانی است.
سپس شاهنشاه از غرفههای بانک کشاورزی که نمونههایی از ساختمانهای نوین روستایی، ماشینهای کشاورزی، بذرهای اصلاح شده، کودهای شیمیایی در آن قرارداده شده بازدید فرمودند.
در پیشگاه شاهنشاه جشن پیمان زناشویی یک دختر و پسر روستایی از اهالی دهکده "ورجوی" مراغه برگزار شد و شاهنشاه پنجاه سکه طلای نیم پهلوی به این جفت جوان دادند.
شاهنشاه در آیینی سربازخانه نوین مراغه را گشودند و از بخشهای گوناگون آن بازدید کردند. در این آیین از پیشگاه شاهنشاه درخواست شد که این سربازخانه به نام والاحضرت ولیعهد نامیده شود.
۲ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه در میان هلهله و شادمانی مردم سنندج وارد این شهر شدند و در باشگاه افسران کردستان در سخنانشان فرمودند:
- ...اصلاحاتی که ما شروع کردهایم همه جانبه است. هم اصلاحات اداری و هم به خصوص اصلاح جامعه ایران. جمعیت ایران و تمامی افرادی که تشکیل این مملکت و این جامعه را میدهند باید زندگیشان و رسومشان و طرز عملشان بر پایه مترقیترین و عالانهترین طرق اجتماعی عصر امروز ما باشد....
شاهنشاه از شهرهای بناب، میاندوآب و مهاباد بازدید کردند و برای پایان دادن به ساختمان سد مهاباد دستوراتی دادند.
هیات وزیران سرمایهگذاری شرکت امریکایی کلگیت پالمولیو ایران را پذیرفت.
۳ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از شهرهای خانه و نقده بازدید کردند و سپس رهسپار رضاییه شدند. اهالی با پایکوبی و هلهله و جاوید شاه به پیشباز شاهنشاه آمدند. روز پسین شاهنشاه در سخنانی به مردم رضاییه فرمودند:
- ... هدف ما این است که ایران و استقلال ایران و تمامیت ایران معنی دیگری داشته باشد و آن این است که مملکت ما امروز در قرن بیستم هماهنگ و دوش بدوش مترقیترین ممالک دنیا پیش برود. برای این کار تمام استعدادهای مادی و معنوی مملکت باید به کار بیفتد، آن هم در محیط عدالت اجتماعی، عدالتی که از هیچ جای دیگر دنیا کمتر نباشد، زیرا روی اصل سوابق تاریخی و سنن ملی و ثباتی که خداوند به ما داده است ما میتوانیم با آسودگی و با فراغت، و در ضمن با سرعت تمام به بالاترین پیشرفت اجتماعی که یک کشور در قرن بیستم میتواند به آن دست یابد و بدان افتخار کند، نایل بشویم...
شاهنشاه از کودکستان جمعیت خیریه فرح پهلوی بازدید فرمودند. سپس شاهنشاه استادیوم نوین ورزشی این شهر را به نام استادیوم رضا پهلوی گشودند.
۵ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از ساختمان نوین دادگستری و بانک ملی و ساختمان تلفن خودکار رضاییه بازدید کردند. سپس در پیشگاه شاهنشاه مانور لشکر ۴ در بلندیهای راه بندر گلمانخانه انجام یافت. در این روز شاهنشاه به باشگاه افسران رضاییه تشریف فرما شدند و در بیاناتشان به بازنگری در سازمان ارتش، تقسیم املاک میان کشاورزان، صنعتی کردن کشور و پیشرفتهای کشور اشاره کردند و سپس فرمودند:
- ...قطعا سن بعضی از شماها اجازه نمیدهد که وضع کشور را قبل از سوم حوت ۱۲۹۹ و حتی قبل از شهریور ۱۳۲۰ به یاد داشته باشید. ولی خیلی از حاضران دیگر به یاد دارند که در آن زمان چه وضعی داشتیم. به طور خلاصه از مملکت فقط اسمی باقی مانده بود. در تهران فقط یک دبیرستان بود که آنهم هفت یا هشت شاگرد داشت. آن وقت وضع فعلی را به نظر بیاورید تا ترقی و پیشرفت را به خوبی درک نمایید.
۶ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه برای دادن اسناد مالکیت شش قریه رهسپار بخش زیوه در ۴۰ کیلومتری رضاییه شدند و اسناد مالکیت زمینهای تقسیم شده را به کشاورزان آن روستاها دادند و در بیاناتی به کشاورزان فرمودند:
- اولین کار و بهترین کار این است که همیشه به فکر هم نوع خود باشیم و یک قسمت از خوشی خود را در خوشی دیگران بدانیم و دست محبت و همکاری و معاضدت به سوی یکدیگر دراز بکنیم و متفقا این مملکت را به آن مدارجی برسانیم که حقا مستحق آن است.
شاهنشاه پس از پایان این آیین از مراغه رهسپار خوی شدند. روز پسین ۷ مهر ماه شاهنشاه روستاهای کشاورزی و برنامههای عمرانی شهرهای شاهپور و خوی را مورد بازدید قراردادند.
۷ مهر ماه ۱۳۴۱ مارشال ایوب خان پرزیدنت پاکستان، در راه بازگشت از سفر خود به امریکا در فرودگاه مهرآباد درنگ کرد و زمانی با نخست وزیر اسداله علم پیرامون پیوندهای دو کشور گفتگو نمود.
۷ مهر ماه ۱۳۴۱ اساسنامه شورای مرکزی دانشگاهها به تصویب هیات وزیران رسید.
۷ مهر ماه ۱۳۴۱ هیات دولت بنیاد کارخانه گاز استیلن در بندر شاهپور از سوی سازمان بنادر و کشتیرانی را پذیرفت. هم چنین هیات وزیران با کاوشهای علمی انستیتو شرقی دانشگاه شیکاگو در جندیشاپور و چغامیش موافقت کرد. در این روز هیات وزیران بنیاد اتاق صنایع و معادن ایران را پذیرفت و مقررات آن را تصویب کرد. هم چنین هیات دولت با کاوش و پژوهشهای علمی شماری از باستانشناسان دانشگاه کلمبیا در کنارههای جنوبی دریای مازندران و دامنههای شمال البرز و شمال غربی ایران، و کندوکاو یک هیات علمی انگلیسی به سرپرستی دیوید استروناخ در مشهد مرغاب، دشت مرغاب و پاسارگاد، هم چنین کاوشهای علمی باستان شناسان فرانسوی به رهبری دکتر گیرشمن در مسجد سلیمان، و پژوهشهای علمی و خاکبرداری باستان شناسان ایتالیایی در سیستان و هیات علمی دانمارکی در لرستان موافقت کرد.
۸ مهر ماه ۱۳۴۱ ساختمانهای گمرک بازرگان مورد بازدید شاهنشاه قرارگرفت. سپس شاهنشاه به درخواست فرماندار "دوغوبایزید" شهر مرزی ترکیه در میان هلهله اهالی شهر مرزی به خاک ترکیه گام نهادند و پس از کوتاه زمانی به خاک ایران بازگشتند. در این روز شاهنشاه به "چمن باغچه چوق" تشریف فرما شدند و اسناد زمینهای خالصه را به ۱۳۶ کشاورزی که روی آن زمینها کار میکردند دادند. شاهنشاه در سخنان خود به کشاورزان فرمودند:
- از شهر رضاییه حرکت کردیم پس از طی چند کیلومتر مسافت در هر کجا که اجتماعی بود و مردم آمده بودند تا شاه خودشان را ببینند ما توقف میکردیم و از حال مردم جویا میشدیم. البته چون مملکت در حال ترقی است، مردم که با زندگی جدید آشنا میشوند طبعا درخواستهای گوناگونی هم دارند، مثل ازدیاد کلاسهای دبستان یا دبیرستان. تقاضاهای دیگرشان درمانگاه بود، وسایل بهداری و بهداشت بود، و البته این مایه خوشوقتی است که مردم به این مسایل مهم و اساسی پی بردهاند و تقاضا دارند که این نوع وسایل در اختیارشان باشد.
در این روز شاهنشاه روانه ماکو شدند و در میان پیشباز شورانگیز مردم وارد شهر شدند.
۸ مهر ماه ۱۳۴۱ علیاحضرت شهبانو بیمارستان فرح پهلوی را در رامسر گشودند و از بخشهای گوناگون آن بازدید کردند. علیاحضرت شهبانو فرح پهلوی یازدهمین کنگره پزشکی رامسر را گشودند و در پیامی فرمودند:
- تشویق و ترغیب پزشکان جوان به خدمت در شهرستانها به خصوص مناطق روستایی و نقاط دورافتاده کشور عامل موثری در تعمیم و توسعه بهداشت در کشور خواهد بود. باید در این امر مهم از نفوذ معنوی این مجمع علمی و امکانات دولت حداکثر استفاده به عمل آید تا بهداشت کشاورزان زحمتکش ایرانی به نحو احسن تامین شود.
وزارت امور خارجه به آگاهی رساند که دولت شاهنشاهی ایران به هموندی هیات مدیره سازمان بین المللی انرژی اتمی در وین برگزیده شده است. سخنگوی وزارت خارجه گفت این کرسی که از سوی کشور شاهنشاهی ایران اشغال شد، از آنِ کشورهای افریقایی و خاورمیانه است. در این روز گفتگوهای وزیران خارجه ایران، افغانستان و پاکستان برای از میان برداشتن ناسازگاریهای پاکستان و افغانستان در نیویورک آغاز شد.
۹ مهر ماه ۱۳۴۱ کنفرانس کشورهای ضدکمونیست آسیا با شرکت ۱۲۰ نماینده از ۱۲۰ کشور گیتی چون ایران در توکیو پایتخت ژاپن گشایش یافت. در این روز هیات دولت با پذیرفتن مهاجران کشورهای کمونیستی که از سالها پیش تا ۱۰ شهریور ماه ۱۳۴۱ به استان خراسان و تهران پناهنده شده بودند و دادن تابعیت ایرانی موافقت کرد. هیات دولت برای فراهم ساختن نان و رفاه اهالی جنوب کشور که دچار خشکسالی شده بودند، سود بازرگانی آرد گندم را برداشت.
۹ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از ماکو به جلفا تشریف فرما شدند و پس از بازدید از آن پیرامون رهسپار تبریز گردیدند. ۱۰ مهر ماه شاهنشاه به مردم تبریز فرمودند:
- ...شور و هیجان شما علل متعدد دارد که یکی از آنها این است که من و شما یک شکل فکر میکنیم و قلب ما به یک آهنگ ضربان دارد. به واسطه این رابطه قلبی و روحی خداوند خواسته است که من بتوانم خواستههای حقیقی و آمال و آرزوهای شما را درک بکنم و پیش بینی نمایم و به همین جهت همیشه بحمدالله چند قدم از حوادث تاریخ و احتیاجات اجتماعی جلوتر هستیم...
در این روز شاهنشاه از نمایشگاه کشاورزی شاه گلی در ۴ کیلومتری تبریز بازدید کردند. شاهنشاه در این نمایشگاه هنگام بازدید از غرفه سازمان جنگلبانی فرمودند:
- جنگل سرمایه بزرگی برای کشور است و باید جنگلهای کشور با تمام قوا حفظ شود.
سپس شاهنشاه از دانشگاه تبریز دیدن فرمودند و ساختمان نوین دانشکده پزشکی در پهنه دانشگاه نبریز را گشودند.
۹ مهر ماه ۱۳۴۱ اجرای قانون اصلاحات ارضی در ۷ منطقه دیگر استان آذربایجان پیرامون ماکو، پیرامون شاه آباد ماکو، حومه نقده، حومه سیه چشمه، بستان آباد تبریز، نمین و نیر اردبیل به آگاهی همگان رسید.
۹ مهر ماه ۱۳۴۱ کاردار سفارت چکسلواکی در ایران در دیداری با اسداله علم نخست وزیر چک ۲٬۱۰۰٬۰۰۰ ریال از سوی دولت چکسلواکی به زلزلهزدگان بویین زهرا پیشکش کرد.
۹ مهر ماه ۱۳۴۱ نخستین کلنگ ساختمان کارخانه قند کرمانشاه از سوی وزیر صنایع و معادن بر زمین زده شد.
۱۱ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه ساختمان نوین موزه آذربایجان شرقی در تبریز را گشودند.
۱۲ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از اردوی کار تبریز و تاسیسات نظامی ارتش در ۴ کیلومتر تبریز دیدن کردند. سپس شاهنشاه بیمارستان نیکوکاری و بیمارستان راه آهن آذربایجان شرقی را گشودند و نخستین کلنگ جاده تاکستان - بازرگان را بر زمین زدند. روز پسین ۱۳ مهر ماه شاهنشاه به باشگاه افسران تبریز رفتند و بیاناتی درباره ناآرامیهای کشور در گذشته، گسترش عدالت اجتماعی، نگاهبانی حقوق کشاورزان، کارگران، کارمندان، و فراهم آوردن ابزار مورد نیاز ارتش و نیروی انسانی ارتش ایراد فرمودند. پس از این بازدید شاهنشاه رهسپار شهر سراب و اردبیل شدند و از برنامههای عمرانی آن دو شهر بازدید فرمودند.
گفتگوهای نمایندگان ایران و کنسرسیوم نفت درباره قصعنامههای اوپک پایان یافت و اعلامیه مشترکی در تهران و پاریس به چاپ رسید.
مجمع عمومی سازمان ملل متحد به همرایی (اتفاق آرا) قعطنامهای که در آن از دبیرکل سازمان ملل متحد و سازمانهای ویژه سازمان ملل متحد همانند سازمان جهانی بهداشت، یونسکو، یو اِن دی پی، یونیسف درخواست کمک فوری به زلزلهزدگان بویین زهرا شده بود را تصویب کرد.
۱۳ مهر ماه ۱۳۴۱ نزدیک به نیمه شب زلزله سختی تربت حیدریه و پیرامون این شهر را تکان داد و زیانهای بسیاری به بار آورد.
۱۴ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه در سخنان خود به مردم اردبیل فرمودند:
- احساسات گرم و صمیمانه شما قوت قلبی است برای هر ایرانی و اخطاری است به هر بدخواه، ایران ما به حیات پرافتخار خود ادامه خواهد داد و پرچم ما همواره در اهتزاز باقی خواهد ماند. اضافه بر این احساسات میهنپرستانه شما نویدبخش آن است که با عزمی راسخ به تمام ترقیاتی که یک ملت در این قرن باید به آن نایل شود با معاضدت همگانی در فاصلهای کوتاه خواهیم رسید.
کشاورزان اردیبل در قریه "نیر" گردآمدند و شاهنشاه در میان شور و هیجان دهقانان اسناد مالکیت زمینهای کشاورزی تقسیم شده را به آنان دادند و سپس درباره دستآوردهای اصلاحات ارضی در مراغه، کمبود آب در آذربایجان و روشهای فراهم ساختن آب، برپایی شرکتهای تعاونی، فراهم آوردن ابزار کشاورزی، مکانیزه کردن کشاورزی و بکاربردن کودشیمیایی سخنانی ایراد فرمودند.
۱۴ مهر ماه ۱۳۴۱ لایحه قانونی انجمن ایالتی و ولایتی دربرگیرنده ۹۲ ماده و ۱۷ تبصره از تصویب هیات وزیران گذشت.
۱۵ مهر ماه ۱۳۴۱ کنگره پزشکی خاورمیانه و خاورنزدیک برای نخستین بار در تالار ابن سینای دانشکده پزشکی تهران با پیام شاهنشاه گشوده شد. شاهنشاه در این پیام فرمودند:
- ... توجه به مسایل پزشکی و بهداشتی همواره از سنن و مختصات تمدن ایران بوده است و در یک لوحه مصری که هم اکنون در موزه ناپل است، پزشکی مصری شرح میدهد که چگونه وی از طرف داریوش شاهنشاه ایران مامور شده بود که دانشکده طب مصر را برای تعلیم اصول پزشکی و تربیت اطبا در این کشور تاسیس نمایند.
۱۵ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از اردبیل رهسپار شهر مرزی آستارا شدند و از آنجا روانه بندر پهلوی گردید و از تاسیسات دریایی بندر پهلوی بازدید فرمودند.
۱۶ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از بندرپهلوی به رشت تشریف فرما شدند. نمایندگان مردم استان گیلان به پیشگاه شاهنشاه باریافتند. در این آیین شاهنشاه به مردم رشت فرمودند:
- ...مهمترین کار شما متشکل کردن انجمن ده و شرکتهای تعاونی و انجمنهای شهر و همچنین شهرستان و استان است تا روز به روز بیشتر و بهتر کارهایی که مربوط به شما است انجام شود. این کارها به ترقی سطح زندگی شما، درآمد شما، بالابردن محیط اجتماعی و خانوادگی شما منجر خواهد شد. باید بکوشید در این راه روز به روز افراد واردتر که به این امور آشنا باشند تربیت شوند.
۱۷ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از جاهای گوناگون رشت بازدید کردند و سپس اسناد مالکیت روستاهایی که قانون اصلاحات ارضی درباره آن اجرا شده بود را در "لشت نشاء" به کشاورزان دادند و در سخنانی به دهقانان فرمودند:
- جامعه ایران در آتیه بر این مبنا قرار خواهد داشت که هر کس به فراخور کاری که انجام میدهد و زحمتی که میکشد، به اندازهای درآمد داشته باشد که بتواند خود و خانواده اش را در رفاه و آسایش اداره بکند و همیشه نسبت به آتیه خود و بچههایش با اطمینان نگاه بکند و تحت توجهات خداوند بتواند سنن ایرانی و روح ایرانی و افتخار ایرانی بودن را همیشه نگهدارد و سربلند باشد.
شاهنشاه در میان شور و هلهله و پایکوبی مردم لاهیجان که به پیشباز شاهنشاه خود آمده بودند، وارد شهر لاهیجان شدند و به مردم لاهیجان گفتند:
- اصلاحات ارضی یکی از بزرگترین قدمهای اجتماعی است که در مملکت ما در طول تاریخ برداشته شده و به این منطقه رسیده است. این کار امیدوارم با سرعت ادامه پیداکند و در این منطقه نیز مثل منطقه رشت هر چه زودتر تمام شود. اصلاحات ارضی عدالت اجتماعی را که اساسی ترین هدف ما است برقرار خواهد کرد، ولی اضافه بر آن میل داریم زندگی شما مردم تا حداکثر امکان رونق پیدا کند.
در این روز شاهنشاه از سازمان چای لاهیجان بازدید فرمودند و به دست اندرکاران سازمان چای گفتند که در مرغوب کردن چای ایران بکوشند و با بهتر کردن چای، کشور را از ورود چای خارجی بی نیاز کنند. شاهنشاه از لاهیجان رهسپار لنگرود و سپس به رودسر و رامسر شدند.
۱۸ مهر ماه ۱۳۴۱ سفر هجده روزه شاهنشاه به استانهای آذربایجان و گیلان پایان یافت و شاهنشاه به تهران بازگشتند. در این روز نخستین کلنگ ساختمان جاده سوم تهران - شهر ری در آیینی از سوی شهرداری تهران بر زمین زده شد.
۲۰ مهر ماه ۱۳۴۱ هیاتی از نمایندگان شرکتهای آمریکایی هموند کنسرسیوم نفت ایران به سرکردگی هوارد پیج وارد آبادان شدند.
۲۱ مهر ماه ۱۳۴۱ جشن مهرگان در پیشگاه اعلیحضرت شاهنشاه و شهبانو در سالن محمدرضا شاه پهلوی برگزار شد. در این جشن، وزیر فرهنگ فرمان شاهنشاه برای برپایی سپاه دانش را خواند. بر پایه این فرمان برای گسترش و همگانی ساختن فرهنگ و بالابردن میزان دانش و آگاهی همگانی در کشور به ویژه در روستاها، جوانان دیپلمه بیشتر از نیاز ارتش به روستاها فرستاده میشوند. خبر تشکیل سپاه دانش و بهرهمندی از دیپلمههایی که مشمول خدمت سربازی بودند برای مبازره با بیسوادی در روستاهای کشور از سوی خبرگزاریهای بزرگ خارجی در سراسر جهان مانند بمبی پخش شد و خبرگزاریها تشکیل سپاه دانش را همپایه اصلاحات ارضی خواندند.
۲۲ مهر ماه ۱۳۴۱ در زادروز شهبانو فرح پهلوی جشنی در استادیوم ورزشی فرح در پیشگاه علیاحضرت برگزار شد.
۲۳ مهر ماه ۱۳۴۱ هیات وزیران مقررات اجرای لایحه قانون اصلاحات اراضی را در هفت ماده تصویب کرد.
۲۴ مهر ماه ۱۳۴۱ سمینار خلیج فارس در باشگاه افسران گشایش یافت و دانشمندان و پژوهشگران گفتگوهای پژوهشهای خود را درباره پیشینه تاریخی و جغرافیایی خلیج فارس آغاز کردند.
۲۵ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه در آیین سالروز نیروی هوایی شاهنشاهی به پایگاه وحدتی دزفول شرکت کردند و مانور تیم اکروجت تاج طلایی نیروی هوایی را با هواپیماهای جت شکاری "اف - ۸۶ " تماشا کردند. سپس باشگاه افسران نیروی هوایی را گشودند و به تهران بازگشتند.
در این روز پرنسس بئاتریس ولیعهد هلند وارد تهران شد. والاحضرت شمس پهلوی و شماری از سران کشور به پیشباز ایشان رفتند.
۲۶ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از اردوی کار کرج دیدن فرمودند و معلولین را مورد مهربانی قراردادند. در این روز همچنین نمایشگاه بزرگ خراسان در تهران در پیشگاه شاهنشاه و شهبانو گشوده شد. این نمایشگاه نمودار کارهای هنری و آیینها و سنتهای مردم خراسان است.
روزنامه تایمز لندن زیر فرنام "شاهنشاه آغاز اجرای برنامه گسترده آموزشی را اعلام میدارند" درباره فرمان همایونی بر تشکیل سپاه دانش گزارش ستایش آمیزی به چاپ رساند و آن را بزرگترین گام در راه مبارزه با بیسوادی شمرد.
در آیین باشکوهی ناوهای خریداری شده از دولت امریکا، ناو یدک کش "بهمنشیر" و ناو مین جمع کن "سیمرغ" و ناوچههای نیروبر "خارک" و "خارکو" به نیروی دریایی شاهنشاهی ایران واسپرده شد.
۲۸ مهر ماه ۱۳۴۱ با پیام شاهنشاه پنجمین جمبوری بین المللی پیشاهنگی جهان آغاز شد و ایران نیز یکی از شرکت کنندهها در این جمبوری بود.
۲۹ مهر ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه اسناد مالکیت کشاورزان دهاتهای پیرامون "قروه" و "سنندج" که قانون اصلاحات ارضی در آنجا پیاده شده بود را به آنان دادند و سپس در بیاناتی فرمودند:
- اطلاعات و گزارشهایی که در گذشته نسبت به وضع زراعت و املاک در این صفحات به ما میرسید، متاسفانه همیشه حاکی از این بود که عده معدودی دارای املاک بسیار وسیعی هستند که گاهی اوقات حتی پایشان به آن دهات نرسیده بود و اطلاعی هم از وضع آن نداشتند، در نتیجه این دهات همیشه خراب بود و کشاورزان به وسیله افرادی به عنوان مباشر استثمار میشدند. مالک هم در خارج از کشور و بی خبر از همه جا راضی به این بود که در آخر کار یک چیزی به او بدهند، و تنها به این دلخوش بود که دارای بیست یا سی یا پنجاه قطعه یا بیشتر آبادی است.
به سرفرازی ورود پرنسس بئاتریس ولیعهد هلند به ایران میهمانی شامی با بودن اعلیحضرت و علیاحضرت در کاخ شاهنشاهی برگزار شد. پرنسس بئاتریس روز ۱ آبان ماه به هلند بازگشت.
۳۰ مهر ماه ۱۳۴۱ هیات نمایندگی ایران رهسپار مسکو شدند تا سندهای قرارداد ترانزیت ایران و شوروی را داد و ستد کنند و درباره پیوندهای افتصادی و فرهنگی میان دو کشور به گفتگو بنشینند.
۱ آبان ماه ۱۳۴۱ در آیین ویژهای نخستین کلاس مبارزه با بیسوادی در جنوب شهر تهران از سوی وزیر فرهنگ گشایش یافت. وزیر فرهنگ گفت به دستور شاهنشاه برای به انجام رساندن سپاه دانش و مبارزه با بیسوادی از خانهها، کسان، حسینیهها، تکیهها، و مسجدها بهرهبرداری میشود.
۲ آبان ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه از نخستین اتوبوس دو طبقهای که از سوی کارگران شرکت واحد اتوبوسرانی در تهران ساخته شده بود در برابر کاخ شاهنشاهی دیدن فرمودند.
در این روز با پیام شاهنشاه جشن روز ملل متحد در تالار فرهنگ برگزار شد. شاهنشاه در پیامی که برای هفدهمین سال بنیاد سازمان ملل متحد فرستادند فرمودند:
- امیدواریم در بحثهای سازمان ملل متحد اختلافات و کشمکشها، منتهی به تفاهم و اعتماد متقابل بشود تا در یک محیط مساعد موجبات حل مسایل بزرگ بین المللی از قبیل مسئله خلع سلاح و منع آزمایشهای اتمی فراهم شود و سازمان بتواند با فراغت خاطر مساعی خود را بیشتر مصروف کارهای عمرانی و رفاه مردم جهان و استقرار عدالت اجتماعی بنماید و در زمینه پیشرفتهای اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی کشورهای در حال توسعه گامهای بلندتری بردارد.
۳ آبان ماه ۱۳۴۱ برای زادروز اعلیحضرت شاهنشاه رییسهای فدراسیونهای ورزشی، مدیران باشگاهها، قهرمانان، نمایندگان ورزشکاران دانشگاه و دبیرستانهای پایتخت و کارگران در کاخ مرمر به پیشگاه شاهنشاه باریافتند و تهنیتها و شادباشها را به همراه دسته گلهای بسیار زیبا پیشکش کردند.
۴ آبان ماه ۱۳۴۱ آیین سلام چهارم آبان در پیشگاه شاهنشاه در کاخ گلستان برگزار شد. شاهنشاه با اشاره به انقلاب شاه و مردم ایران فرمودند:
- ما اکنون دست در کار تحول عظیم و بی سابقهای در سازمان اجتماع ایران هستیم که در طول سه هزار سال تاریخ این کشور بدین صورت سابقه نداشته است، و چون این تحول در جهت عدالت اجتماعی و تامین حقوق حقه کلیه افراد کشور صورت میگیرد، هر قدر دستگاه عدالت نیرومندتر و قاطع تر باشد این اصلاحات ریشهدارتر و عمیق تر خواهد بود.
شاهنشاه در آغاز چهل و چهارمین سالگرد زادروز همایونی در سخنانی به ورزشکاران و ورزش دوستان کشور فرمودند:
- امر سلامت و تندرستی جوانان موردی است که باید همگان بدان توجه کامل نموده، زیرا نوباوگان و جوانان مهمترین و بهترین سرمایه کشورند و در تربیت قوای جسمی و روجی و تقویت مبانی اخلاقی و دلبستگی آنان به آداب و سنن ملی و باستانی عموما باید مشارکت نمایند.
آبان ماه
در این روز جشن باشکوه زادروز شاهنشاه در ورزشگاه امجدیه در پیشگاه شاهنشاه و شهبانو برگزار شد. برای زادروز فرخنده شاهنشاه ۱۰۰ دستگاه خانه تازه ساز کارگران شرکت نفت شیراز به آنان واگذار شد.
۴ آبان ماه ۱۳۴۱ دوازده تن از افسران ارتش شاهنشاهی که عضو سازمان نظامی حزب منحله توده بودند در سالگرد زادروز اعلیحضرت همایونی مورد بخشش قرارگرفتند و از زندان آزاد شدند.؟
۵ آبان ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه به دعوت پرزیدنت ترکیه ژنرال گورسل برای بازدید از آن کشور به آنکارا پرواز کردند و در فرودگاه آنکارا از سوی پرزیدنت گورسل و سران و بزرگان ترکیه مورد پیشباز قرارگرفتند. [۱] سفر شاهنشاه چهار روز به درازا کشید و روز ۹ آبان ماه شاهنشاه از استانبول به تهران بازگشتند.
۶ آبان ماه ۱۳۴۱ لایحه قانونی سپاه دانش به چاپ رسید بر پایه این لایحه وزارت فرهنگ و وزارت جنگ میبایستی که کار برقراری سپاه دانش و فرستادن دختران و پسران دیپلمه به روستاهای ایران را به انجام برسانند.
۷ آبان ماه ۱۳۴۱ وزیر کشاورزی، سند مالکیت ۱۰۰۰ تن از کشاورزان دهکده "چوگام" در ۱۴ کیلومتری راه رشت - بندرپهلوی را بر پایه قانون اصلاحات ارضی به آنان داد. در این روز هیات وزیران اساسنامه بنیاد نمایندگی مالی و اقتصادی ایران در واشنگتن را پذیرفت.
۹ آبان ماه ۱۳۴۱ در دومین سالگرد زادروز والاحضرت همایون ولیعهد در سراسر کشور جشن گرفته شد. علیاحضرت شهبانو برای روز کودک پیامی فرستادند و کودکان را سرمایههای آینده کشور خواندند.
۱۰ آبان ماه ۱۳۴۱ وزیر کشاورزی اسناد مالکیت زمینهای کشاورزی شهسوار را که بر روی آن ۱۱۵ تن کشاورزی میکردند به آنان داد.
۱۴ آبان ماه ۱۳۴۱ برای بزرگداشت سالروز بنیاد نیروی دریایی شاهنشاهی شماری از امیران و افسران نیروی دریایی شاهنشاهی در آرامگاه اعلیحضرت رضا شاه بزرگ بنیانگذار نیروی دریایی شاهنشاهی تاج گلهای زیبایی نهادند.
نمایندگان ایران در کنفرانس از میان بردن ملخ ایران و شوروی از مسکو به تهران بازگشتند.
نخست وزیر اسداله علم در پیامی ابراز داشت که توطئههایی برای بازداشتن و خرابکاری در اصلاحات ارضی در راه است، به همین روی به نیروی انتظامی دستور داده شد که از آشوبها جلوگیری کند.
۲۰ آبان ماه ۱۳۴۱ نمایندگان پاکستان گفتگوهای خود را با مدیر عامل شرکت شیلات ایران درباره ماهیگیری در دریای جنوب آغاز کردند.
۲۱ آبان ماه ۱۳۴۱ در آیینی کانون هدایت کودک در پیشگاه علیاحضرت شهبانو و والاحضرت شاهدخت اشرف پهلوی گشوده شد.
بر پایه دستور هیات دولت در شیراز و پیرامون آن برای برقراری امنیت و جلوگیری از توطئههای زمینداران بزرگ برقرار شد. هیات وزیران برای کمک به زلزله زدگان با چاپ یک سری تمبر پست موافقت کرد.
کشته شدن مهندس ملک عابدی رییس سازمان اصلاحات ارضی به دست مالکان بزرگ
۲۲ آبان ماه ۱۳۴۱ مهندس ملک عابدی رییس سازمان اصلاحات ارضی فیروزآباد استان فارس به دست شماری از قاجاریان و ملایان، مالکان بزرگ ایران کشته شد. اسداله علم نخست وزیر پس از آگاهی از این رویداد خونین گفت که تصمیم استوار دول درباره ادامه اصلاحات ارضی با این قبیل اقدامات جنایتکارانه و تحریکات دچار تزلزل نخواهد شد.
نخستوزیر بیمارستان شماره ۲ وابسته به سازمان خیریه کمکهای بهداشتی و درمانی کشور را گشود.
۲۳ آبان ماه ۱۳۴۱ شاهنشاه برای دادن سندهای مالکیت ۲۶ ده از روستاهای "هلیلان" در ۱۳۰ کیلومتری کرمانشاه رهسپار آن دیار شدند. شاهنشاه به هنگام دادن سندهای مالکیت به کشاورزان هلیلان فرمودند:
- در گذشته شهرت داده بودند که ایران مملکت هزار فامیل است که البته صحیح نبود. با این حال اکنون میگویم دیگر ایران مملکت هزار فامیل نیست، مملکت کشاورزان است، مملکت کارگران است، مملکت پیشهوران است، مملکت زحمتکشان است و اضافه میکنیم که ایران مملکت همه است، یعنی تعلق به عموم افراد این کشور دارد. برای هیچ طبقهای ما امتیاز قایل نیستیم
علیاحضرت شهبانو هموندان شورای ورزشی بانوان کشور و نمایندگان شورای ورزشی بانوان شهرستانها را که برای هنبازی (شرکت) در کنگره ورزشی کشور به تهران آمده بودند را پذیرفتند. در این شرفیابی شهبانو دستوراتی درباره پرداختن بیشتر به ورزش بانوان در شهرستانها و پرورش تواناییها و درونداشتهای (استعداد) آنان دادند.
برای کشته شدن مهندس ملک عابدی رییس سازمان اصلاحات ارضی استان فارس به دست مالکان بزرگ جارنامهای از سوی دولت به چاپ رسید و به آگاهی همگان رسانیده شد که روز ۲۳ آبان ماه روز سوگواری ملی خواهد بود. هم چنین دولت در شیراز حکومت نظامی برقرار کرد و بی درنگ در سراسر استان فارس اجرای برنامه اصلاحات ارضی اعلام شد.
۲۴ آبان ماه ۱۳۴۱ نیروی دریایی شاهنشاهی به آگاهی رساند که سازمان غواصی نیروی دریایی کشور که به فرمان شاهنشاه شش سال پیش در پایگاه دریایی بندرپهلوی بنیاد نهاده شده بود، به آموزشگاه غواصی نیروی دریایی شاهنشاهی دگرگون شده و به آموزش مردان قورباغهای و غواصان ورزیده و کارآزموده میپردازد.
۲۵ آبان ماه ۱۳۴۱ وزیر کشاورزی ارسنجانی برای هنبازی در آیین سوگواری زنده یاد مهندس ملک عابدی به شیراز رفته بود، در گردهمآیی مردم آن شهر گفت: پرچم اصلاحات ارضی را شاهنشاه به دوش کشیدهاند و اگر عمل مهاجمین تکرار شود به قیمت نابودی همه آن افراد تمام خواهد شد.
۲۶ آبان ماه ۱۳۴۱ سخنگوی دربار شاهنشاهی به آگاهی رساند که با شهادت مهندس ملک عابدی مامور اجرای قانون اصلاحات ارضی در استان فارس شاهنشاه سرپرستی فرزند ۹ ساله مهندس ملک عابدی را خود پذیرفتند.
۲۷ آبان ماه ۱۳۴۱ ماموران انتظامی تلاش خود را برای دستگیری قاتلان مهندس ملک عابدی دنبال کردند و وزیر کشاورزی در مصاحبهای در این باره به آگاهی رساند که تاکنون ۱۵ تن در فارس به اتهام شرکت در توطئه این قتل دستگیر گردیدهاند.
۲۸ آبان ماه ۱۳۴۱ بر پایه تصویب نامه هیات وزیران، سود بازرگانی برای وارد کردن دام از میان برداشته شد تا گوشت مورد نیاز مردم بدون دشواری در دسترس همگان قرارگیرد.
اصلاحیه قانون اصلاح مالیات بر ارث به تصویب هیات وزیران رسید. در این روز هم چنین هیات وزیران لایحه اصلاح و ترمیم بودجه سال جاری را تصویب نمود. بر پایه این لایحه ۱٬۱۱۷٬۹۰۸٬۹۹۲ ریال از درآمد عمومی سال ۱۳۴۱ کل کشور بریا هزینههای جاری و بدهیهای گذشته سازمانهای کشور پرداخت خواهد شد.
۲۹ آبان ماه ۱۳۴۱ وزیر کشاورزی به همراه فرهاد ملک عابدی فرزند مهندس ملک عابدی کشته شده به دست مالکان بزرگ فارس به پیشگاه شاهنشاه باریافت. در این شرفیابی شاهنشاه به فرهاد ملک عابدی مهربانی بسیار کردند و به بنیاد پهلوی دستور دادند که هزینه تحصیل فرهاد ملک عابدی در ایران و خارج از کشور را فراهم سازند.
در این روز هشت دبستان نوین در هشت دهکده از توابع شهرستان بختیاری و چهارمحال گشایش یافت و کودکان روستایی در آن دبستانها نامنویسی کردند.
۳۰ آبان ماه ۱۳۴۱ لایحه سهیم کردن کارگران در سود کارخانهها در ۱۸ ماده به نوشتار در آمد. دانشآموختگان رشته کشاورزی برای بزرگداشت از روانشاد مهندس ملک عابدی، آیینی با بودن نخست وزیر در تالار بانک کشاورزی ایران برگزار کردند. در این آیین ارسنجانی وزیر کشاورزی گفت: ...مهندس ملک عابدی قربانی توطئه عواملی شد که در تهران علیه اصلاحات ارضی به طور پنهانی فعالیت میکنند، و در واقع گلوله فیروزآباد از تهران شلیک شد. وزیر کشاورزی اطمینان داد که اصلاحات ارضی بازنخواهد ایستاد و بزودی این برنامه در سراسر کشور اجرا میشود.
-
۱ آذر ماه ۱۳۴۱ آیین جشن درختکاری در پارک ساعی در پیشگاه شاهنشاه برگزار شد. اعلیحضرت شاهنشاه محمدرضا شاه پهلوی به دست خویش یک نهال نشاندند. شاهنشاه در این آیین جنگل ها را یک ثروت ملی و متعلق به ملت ایران خواندند و ملی شدن جنگل ها را نوید دادند.
منبع