مثنوی معنوی/مثل 3

'

دفتر ششم مثنوی (مثل) از مولوی

'

آن‌چنان که کاروانی می‌رسید		در دهی آمد دری را باز دید
آن یکی گفت اندرین برد العجوز		تا بیندازیم اینجا چند روز
بانگ آمد نه بینداز از برون		وانگهانی اندر آ تو اندرون
هم برون افکن هر آنچ افکندنیست		در میا با آن کای ن مجلس سنیست
بد هلال استاددل جان‌روشنی		سایس و بنده‌ی امیری ممنی
سایسی کردی در آخر آن غلام		لیک سلطان سلاطین بنده نام
آن امیر از حال بنده بی‌خبر		که نبودش جز بلیسانه نظر
آب و گل می‌دید و در وی گنج نه		پنج و شش می‌دید و اصل پنج نه
رنگ طین پیدا و نور دین نهان		هر پیمبر این چنین بد در جهان
آن مناره دید و در وی مرغ نی		بر مناره شاه‌بازی پر فنی
وان دوم می‌دید مرغی پرزنی		لیک موی اندر دهان مرغ نی
وانک او ینظر به نور الله بود		هم ز مرغ و هم ز مو آگاه بود
گفت آخر چشم سوی موی نه		تا نبینی مو بنگشاید گره
آن یکی گل دید نقشین دو وحل		وآن دگر گل دید پر علم و عمل
تن مناره علم و طاعت هم‌چو مرغ		خواه سیصد مرغ‌گیر و یا دو مرغ
مرد اوسط مرغ‌بینست او و بس		غیر مرغی می‌نبیند پیش و پس
موی آن نور نیست پنهان آن مرغ		هیچ عاریت نباشد کار او
علم او از جان او جوشد مدام		پیش او نه مستعار آمد نه وام