روز ۲۴ اسفند ماه ۱۳۱۷ زادروز اعلیحضرت رضا شاه بزرگ و همسری محمدرضا پهلوی ولیعهد ایران و شاهزاده فوزیه
| اعلیحضرت همایون محمدرضا شاه پهلوی آریامهر | اعلیحضرت همایون رضا شاه پهلوی | [[]] |
روز ۲۴ اسفند زادروز خجسته اعلیحضرت همایون رضا شاه پهلوی، روز برآمدن خوشبختی و بهروزی ایران و زادروز تک دانهای از میان مردم ایران که ایران و ایرانیان را از دست استعمار رها ساخت. در این روز فرخ و فیروز خدای توانا و ایزد یکتا وجود گرانبها و گوهری یکتا را به کشور ایران ارزانی داشت که وجودش سرچشمه پیشرفت ایران نوین و خاستگاه پیروزی و بهروزی روزگار مردم این سامان است.
در این روز فرخنده یک بار دیگر دست سرنوشت در لوح تقدیر رقم عظمت و سیادت ملت باستانی ایران را ثبت نمود و فصل تازه و درخشانی در صفحههای تاریخ بشری برای او گشود. این روز بزرگ زاد روز اعلیحضرت همایون رضا شاه پهلوی شاهنشاه ایران و بزرگترین جشن مردم حق شناس و شاه پرست ایران است. همه سال با فرارسیدن روز پیروز ۲۴ اسفند مردم ایران به پاس این روز بزرگ جشنها میگیرند و شادیها میکنند و بدین روی سپاس خود را به درگاه ایزد یکتا فرستاده و ستایش خود را در آستان شاهنشاه نشان میدهند. یاد روز ۲۴ اسفند ماه ۱۳۱۷ برای مردم دور و نزدیک ایران خواهد ماند. روز ۲۴ اسفند روز ویژهای برای ایرانیان است زیرا که در این روز بزرگ که سرچشمه همه روزهای خوش ایرانیان است افزون بر شادمانی و سرور جشن زاد روز شاهنشاه رضا شاه بزرگ، جشن همسری و بستن پیمان والاحضرت محمدرضا پهلوی ولیعهد ایران و شاهزاده فوزیه میباشد.
به آگاهی رساندن پیوند خانواده شاهنشاهی ایران با خانواده پادشاهی مصر
روز یکشنبه ۸ خرداد ماه ۱۳۱۷ نشست مجلس شورای ملی به ریاست حسن اسفندیاری و بودن نخستوزیر و هیات وزیران گشوده شد. نخستوزیر محمود جم پیوند ولیعهد ایران را با شاهزاده فوزیه از کشور مصر به آگاهی نمایندگان مجلس رسانید:[۱]
- از طرف قرینالشرف بندگان اعلیحضرت همایونی ماموریت دارم که برای انجام مقدمات مواصلت مسرت بخشی که در سایه توجهات اعلیحضرت همایونی شاهنشاهی بین خاندان سلطنت ایران و خاندان سلطنت مصر پیش آمده است به قاهره عزیمت نمایم. اینک ماموریت خود را باطلاع مجلس میرسانم و در عین حال از این پیش آمد که اهمیت و تاثیرات آن در عالم شرق و اسلام معلوم است این جانب و هیات دولت مسرت و شادمانی خود را در مقابل مجلس اظهار میدارم.
حسن اسفندیاری رییس مجلس شورای ملی نیز چنین گفت:
- خبر مسرت بخشی که جناب آقای رئیس الوزراء اعلام نمودند موجب نهایت شادمانی گردید نمایندگان مجلس از طرف خود و عموم ملت ایران مراتب تبریکات چاکرانه خود را به پیشگاه اعلیحضرت همایون شاهنشاهی بزرگ تقدیم میدارند. این وصلت فرخنده از جهات بسیار موجب خرمی و شادمانی ایرانیان شده است یکی از این جهت که تمام اهل این کشور به وجود مبارک والاحضرت شاهنشاه زاده برومند و ولیعهد ارجمند ایران علاقه دارند و اوصاف حمیده و بزرگواری آن را تجلیل مینمایند. دیگر از این لحاظ که خاندان جلیل سلطنتی مصر از روزگار دیرین بعظمت و خدمت به علم و تمدن مشهور است و این پیوند مبارک در احوال عمومی شرق و مصالح اسلامی تاثیری بسزا خواهد بخشید و بر مراتب یک جهتی و مودت ایران و مصرکه از روزگار باستان رشته محبت و یگانگی در میان آنان استوار بوده خواهد افزود مجلس شورای ملی از جانب همه افراد ملت تهنیت خالصانه به پیشگاه هر دو خاندان جلیل سلطنتی تقدیم و سعادت و عظمت ذات فرخنده صفات والاحضرت همایونی و بانوی عظیم الشان معظم له را از درگاه خداوند متعال خواستار است.
روز ۹ خرداد ماه ۱۳۱۷ نخستوزیر و هیات وزیران برای گفتن شادباش و تهنیت به پیشگاه مبارک والاحضرت ولیعهد ایران شرفیاب شدند.
روز ۱۴ خرداد ماه هیاتی برای فراهم ساختن نیازمندیهای این جشن فرخنده به ریاست نخستوزیر رهسپار مصر شدند. این هیات محمد جم نخستوزیر؛ دکتر مودب نفیسی پیشکار والاحضرت ولیعهد، دکتر قاسم غنی نماینده مجلس شورای ملی و کارمند فرهنگستان ایران؛ رشید یاسمی استاد دانشگاه تهران؛ داد مرز رییس دفتر ریاست وزرا از راه تهران - بغداد - بیروت راهی قاهره شدند. روز آدینه ۲۰ خرداد ماه ۱۳۱۷ هیات عالی نمایندگی ایران با کشتی ایتالیایی در بندر اسکندریه پهلو گرفتند و فرماندار اسکندریه نخست به کشتی وارد شد و به هیات نمایندگی ایران خوشآمد گفت. گروه زیادی از بزرگان کشور مصر در کناره دریای مدیترانه چشم به راه پیاده شدن هیات نمایندگی ایران بودند. هیات نمایندگی در روز ۲۱ خرداد ماه به پیشگاه اعلیحضرت ملک فاروق در کاخ راسالتین شرف یاب شدند و نخستوزیر نشان درجه اول و حمایل پهلوی و نامه اعلیحضرت همایون شاهنشاه ایران را به اعلیحضرت ملک فاروق پیشکش کردند. در شانزده روزی که هیات نمایندگی در مصر بودند از بنگاههای علمی و فرهنگی و صنعتی و اجتماعی مصر دیدن کردند و برنامههایی برای پایداری پیوندهای فرهنگی و معنوی میان ایران و مصر ریخته شد. روز ۱ تیر ماه هیات نمایندگی ایران با ترن ویژه از قاهره به اسکندریه رفت و از آنجا به کشتی ایتالیایی رهسپار بیروت شدند و از بیروت راهی بغداد شدند و روز شنبه ۱۲ تیر ماه به تهران وارد شدند. در روز ۱۶ تیر ماه نخستوزیر محمود جم در مجلس شورای ملی درباره سفر هیات نمایندگی به مصر سخنانی ایراد کردند.[۲]
هیات عالی نمایندگی ایران از راست: مودب نفیسی، محمود جم، قاسم غنی، رشید یاسمی، داد مرز پنجشنبه ۱۹ خرداد ماه ۱۳۱۷
ورود هیات عالی نمایندگی ایران به اسکندریه
ورود هیات عالی نمایندگی ایران به قاهره
نخستوزیر ایران جم در کاخ راسالتین اسکندریه در پیشگاه ملک فاروق
آیینهای قانونی
از آنجا که در اصل سی و هفتم قانون اساسی مشروطه[۳] ایرانیالاصل بودن ملکه و ولیعهد کشور ایران آمده است، با پیوند میان خاندان شاهنشاهی ایران و خاندان سلطنت مصر و برای از میان برداشتن هرگونه پیچیدگی در آینده در این باره ویژه تفسیری برای اصل سی و هفتم نوشته و در روز ۱۴ آبان ماه ۱۳۱۷ به تصویب مجلس شورای ملی رسید.[۴] [۵] سرانجام در نشست ۸ آذر ماه ۱۳۱۷ در مجلس شورای ملی پیشنهاد شد که به فرمان اعلیحضرت همایون شاهنشاهی و پیشنهاد دولت به والاحضرت شاهزاده فوزیه صفت "ایرانی الاصل" داده شود. [۶]
برنامه جشن پیمان زناشویی والاحضرت همایون ولیعهد محمدرضا پهلوی
به آگاهی ملت ایران رسانده شد که والاحضرت ولیعهد روز پنجم اسفند ماه ۱۳۱۷ رهسپار کشور مصر خواهند شد. بامداد روز آدینه ۵ اسفند ماه از ساعت ۷ بامدادمحمود جم نخست وزیر، هیات وزیران، رییسهای دربار شاهنشاهی، رییس اداره کل شهربانی، کفیل شهرداری، فرماندار تهران، وزیر مختار دولت پادشاهی مصر، وزی مختار دولت پادشاهی عراق و ۱۳ تن همراهان رکاب والاحضرت ولیعهد در کاخ مرمر چشم به راه ورود اعلیحضرت همایون شاهنشاهی، و والاحضرت همایون ولیعهد و والاحضرت شاهدختها به کاخ مرمر بودند. ساعت ۸ و ۲۵ دقیقه اعلیحضرتین وارد کاخ مرمر شدند. اعلیحضرت رضا شاه بزرگ با والاحضرت بدرود گفتند و ساعت ۸ و ۳۰ دقیقه ولیعهد ایران و همراهان حسن اسفندیاری رییس مجلس شورای ملی، احمد متین دفتری وزیر دادگستری، دکتر مودب نفیسی پیشکار والاحضرت ولیعهد، محمدعلی مقدم مدیر کل وزارت خارجه، دکتر قاسم غنی نماینده مجلس شورای ملی، عباس مسعودی نماینده مجلس و مدیر روزنامه اطلاعات و ژورنال دو تهران، دکتر عبدالله فروهر دبیر دوم سفارت کبرای شاهنشاهی در مصر، علی ایزدی رییس دفتر مخصوص والاحضرت همایون ولیعهد، سهنگ معتضدی آجودان مخصوص والاحضرت همایون ولیعهد، سروان قدیمی آجودان مخصوص والاحضرت همایون ولیعهد، سروان اسفندیاری آجودان مخصوص والاحضرت همایون ولیعهد، اسدالله اعلم وریر امور خارجه از کاخ مرمر رهسپار قاهره شدند و تا کرج والاحضرت شاهپورها و بسیاری از سران کشور به پسواز موکب همایونی رفتند.
موکب والاحضرت ولیعهد محمدرضا پهلوی ساعت ۹ و ۲۵ دقیقه از کرج رهسپار قزوین شدند. روز آدینه ۵ اسفند ماه شهرستان قزوین یک پارچه آذین بسته شده بود. جوانان پیشاهنگ و دانشآموزان، رییسهای ادارهها، هموندان انجمن شهرداری و مدیران شرکتهای بازرگاین همه با پوشاک رسمی به پیشباز موکب ولیعهد آمده بودند. سوت کارخانهها ورود ولیعهد به قزوین را به آگاهی اهالی رسانید. طاق نصرت بسیار زیبایی برپا شده بود. والاحضرت همایون ولیعهد نهار را در قزوین خوردند و موکب همایونی یک ساعت پس از نیم روز روانه همدان شد.
ساعت ۵ و ۳۰ دقیقه پس از نیمروز موکل همایونی وارد شهر همدان شد. در راستای راه والاحضرت ولیعهد ۲۰ طاق نصرت برپا شده بود. موکب والاحضرت ولیعهد به آرامی از میان مردم قزوین پیشوازکننده که هلهله کننان با دهل ایشتاده بودند در برابر ساختمان شهرداری بازایستاد و در آنجا دختر خردسالی از سوی همه دانشآموزان خوشآمد گفت. تا پاسی از شب گذشته مردم همدان به پایکوبی و خواندن سرود و آواز و ابراز احساسات شاهپرستانه پرداختند. بامداد روز شنبه ۶ اسفند ماه با برآمدن آفتاب از بلندای البرز، مردم همدان که هنوز از شادی شب دوشین، خوشی و شادمانی در دلشان موج میزد، به خیابانهایی که موکب والاحضرت ولیعهد میباید از آنها میگذشت ریختند و به هلهله پرداختند تا مگر باردیگر چهره فرخنده ولیعهد ایران را دوباره ببینند. ساعت ۴ پس از نیمروز شنبه موکل همایونی از میان بدرقه کنندگان که فریاد شادی آنان گوش فلک را نوازش میداد گذشتند و رهسپار کرمانشاه شدند.
از بامدادان روز ۶ اسفند ماه گروه گروه مرد و زند با شادمانی از خانههای خود به در آمده بودند و چشم به راه ورود شاهنشاهزاده خود بودند. نزدیک به ۱۰ دقیقه به نیم روز موکب والاحضرت همایون ولیعهد وارد شهر کرمانشاه شد و اهالی با دستههای گل و طاق نصرتهای بی شماری که برپا کردند به پیشباز آمدند، گویی به یاد شکوه باستانی شهر تاریخی کرمانشاه، خود را سرافراز به پذیرایی از نخستین شاهزاده ایرانی پس از سالها چیرگی بیگانه دیدند. موکب والاحضرت همایون محمدرضا پهلوی ولیعهد در میان احساسات شورانگیز اهالی رهسپار شاهآباد شد و ساعت ۴ و ۳۰ دقیقه همان روز وارد شاهآباد شدند. در گذرگاه تا شاهآباد آیین پیشبازی بسیار جالب انجام گردید و از ماهی دشت کشاورزان باوندپور و پیرامون با دستافشانی چوبی، و چابک سواران به بازیهای سوارکاری و شادمانی و هلهله پرداختند. دانشآموزان و پیشاهنگان در درازای راه همایونی و گارد احترام در برابر ساختمانی که والاحضرت در آنجا پیاده شدند ایستاده بودند.
ورود به مرز عراق
دولت پادشاهی عراق برای گذر موکب والاحضرت همایون ولیعهد از خاک عراق به مصر آیین و تشریفات در خور ولیعهد ایران برگزار کردند. هیات رسمی از سوی اعلیحضرت ملک غازی پادشاه عراق و دولت عراق تا مرز ایران و عراق گسیل گردیده شده بود. این هیات والاحضرت امیر عبدالله پسرعم و نماینده اعلیحضرت ملک غازی، کفیل نخستوزیر عراق، وزیر دادگستری، نوری اسفندیاری وزیر مختار دولت شاهنشاهی در بغداد، کاردار سفارت پادشاهی مصر در بغداد فرمانده گروهان اول استان دیالی، استاندار استان دیالی رییس تشریفات وزارت امور خارجه عراق، رییس تشریفات دربار سلطنتی، قائم مقام خانقین، رییس شهربانی استان خانقین، شهردار خانقین و گارد احترام.
ساعت ۹ و ۵۰ دقیقه روز ۷ اسفند ماه موکب همایونی وارد مرز ایران و عراق شد و ۲۱ تیر توپ به سرافرازی ورود ولیعهد ایران شلیک شد و گارد احترام پس از انجام آیین احترام نخست سرود ملی ایران و سپس سرود ملی عراق را نواخت. ساعت ۱۰ و ۳۰ دقیقه موکب همایونی از منذریه به سوی ایستگاه راه آهن خانقین به راه افتاد. ایستگاه خانقین با پرچمهای ایران و عراق آراسته بودند و مدیر راه آهن در آنجا خوشآمد گفت.
ساعت ۴ و ۳۵ دقیقه پس از نیمروز ترن ویژه همایونی در ایستگاه شمالی بغداد که با پرچمهای ایران و عراق آذین بسته شده بود، بازایستاد و بیدرنگ ۲۱ تیر توپ شلیک شد. ولیعهد ایران با پوشاک رسمی و حمایل از ترن پیاده شدند و پیشبازکنندگان با کف زدن و هلهله ورود شاهنشاهزاده ایران را تهنیت گفتند. در همین گاه والاحضرت امیر زید عم اکرم اعلیحضرت ملک غازی پادشاه عراق به نمایندگی پادشاه خوشآمد گفتند و گروهی از سران کشور عراق به ولیعهد ایران شناسانده شدند. هیات رسمی کارمندان سفارت شاهنشاهی ایران و سفارت پادشاهی مصر در بغداد و تنی چند از ایرانیان و مصریان ارجمند نیز در ایستگاه به پیشباز آمده بودند. پس از شلیک توپ، گارد اخترام آیین احترام را به جای آورد و سرود شاهنشاهی ایران و سرود ملی عراق نواخته شد و والاحضرت همایونی از گارد احترام سان دیدند. سپس والاحضرت به چادر باشکوهی که در کنار ایستگاه برافراشته شده بود تشریف فرما شدند و شهردار بغداد در خوشآمد گفت: "والاحضرت شاهنشاهی بسی مفتخر میباشم که به نام ساکنین پایتخت به نهایت شعف و مسرت خیرمقدم به والاحضرت شاهنشاهی عرضه دارم...". در پایان این بیانات، دخترکان خردسال دستههای گلی را آوردند که از سوی گروههای ساکن بغداد پیشکش شده بود.
خودروی ولیعهد محمدرضا پهلوی و والاحضرت امیر زید و دیگر خودروهای همراهان ولیعهد ایران و هیات پیشباز کننده راهی کاخ البلاد شد که اعلیحضرت ملک غازی در آنجا چشم به راه رسیدن والاحضرت ولیعهد بودند. با ورود مرکب همایونی اعلیحضرت ملک غازی به ولیعهد ایران تهنیت گفتند و پس از آیین شناساندن هیات همراه ولیعهد، اعلیحضرت ملک غازی به کاخ سلطنتی الزهور بازگشتند. پس از کوتاه زمانی والاحضرت همایون ولیعهد برای بازدید اعلیحضرت ملک غازی پادشاه عراق به کاخ الزهور در ۸ کیلومتری بغداد رفتند. در گذرگاه از کاخ البلاط تا کاخ پادشاهی الزهور مردم برای دیدن ولیعهد ایران در دو سوی خیابانها ایستاده بودند و با کف زدن و هلهلههای شورانگیز از ولیعهد ایران پیشباز کردند. در کاخ الزهور پادشاه عراق "نشان هاشمی" که ویژه شاهان است را به والاحضرت ولیعهد پیشکش کردند و هر یک از همراهان ولیعهد نیز به دریافت نشان درجه اول تا چهارم رافدین سرافراز شدند. در همین شب ورود ولیعهد ایران و همراهان جشن شاهانه باشکوهی در کاخ الزهور به سرافرازی میهمان ارجمند والاحضرت ولیعهد محمدرضا پهلوی داده شد. در شب ۹ اسفند ماه برای ورود والاحضرت ولیعهد محمدرضا پهلیو در سفارت شاهنشاهی ایران در بغداد جشن باشکوهی برگزار شد و اعلیحضرت ملک غازی پادشاه عراق و دیگر سران کشور عراق نیز بودند. در درازای دو روزی که ولیعهد ایران در بغداد بودند، در جشن و نمایشهای نیروی هوایی عراق، بازدید از موزه ملی عراق، تماشای مسابقه اسبدوانی شرکت کردند و هیات نمایندگان سیاسی و ایرانیان و دانشآموزان و پیشآهنگان در ساختمان سفارت به پیشگاه والاحضرت ولیعهد محمدرضا پهلوی سرفراز شدند.
تاغ نصرت قزوین برای ورود والاحضرت ولیعهد
موکب والاحضرت همایون ولیعهد رهسپار مرز خسروی میشود
تاغ نصرت در مرز ایران و عراق برای ورود ولیعهد ایران
والاحضرت ولیعهد به مرز عراق وارد میشوند
پیشبازکنندگان در مرز عراق به پیشگاه ولیعهد ایران شناسانده میشوند
تاغ نصرت در برابر ایستگاه شمالی بغداد
با پیاده شدن ولیعهد ایران سرود شاهنشاهی نواخته میشود
والاحضرت ولیعهد ایران از ارتش عراق سان میبینند
والاحضرت همایون ولیعهد در راه قرارگاه هوایی الرشید بغداد
بامداد روز ۹ اسفند ماه ولیعهد ایران به کاخ الزهور رفتند و پس از بدرود با اعلیحضرت ملک غازی با خودروهای ویژه رهسپار دمشق شدند. هیاتی از بلندپایگان کشور عراق به پسواز ولیعهد و همراهان آمده بودند، ایرانیانی که در عراق زندگی میکردند و بسیاری از مردم بغداد نیز آمده بودند.
والاحضرت ولیعهد و همراهان وارد رمادی شدند و فرماندار ایالت دلیم و رییس شهربانی موکب همایونی را پیشواز کردند و با خودروهای مسلح شهربانی از بغداد تا مرز عراق و سوریه در رکاب والاحضرت ولیعهد بودند. آخرین آبادی میان مرز عراق و سوریه رطبه است که موکب والاحضرت همایونی در ساعت ۹ شامگاه به آنجا وارد شدند. تلگرافهای سپاسگزاری از پذیراییهای شاهانه که در خاک عراق انجام شده بود فرستاده شد.
موکب مسعود والاحضرت همایونی ساعت ۹ بامداد روز ۱۰ اسفند ماه وارد مرز سوریه شد. وزیر خارجه، وزیر دارایی، فرماندار شهر دمشق، رییس پلیس، رییس ژاندارمری، رییس تشریفات وزارت خارجه سوریه و آجودان ویژه رییس جمهور سوریه، کنسول دولت شاهنشاهی ایران و کنسول مصر پیشوازکنندگان در مرز سوریه بودند. با پیاده شدن ولیعهد ایران، سرود شاهنشاهی ایران نواخته شد و والاحضرت همایونی از دسته احترام ژاندارم سان دیدند. در روز ۱۰ اسفند ماه به هنگام ورود موکب همایونی بیش از ۵۰٬۰۰۰ تن از مردم دمشق با شور و شادمانی هلهله میکردند. نیمروز والاحضرت ولیعهد به کاخ رییس جمهوری وارد شدند و ناهار را با رییس جمهور سوریه خوردند و ۲۱ تیر توپ به شکوه ورود ولیعهد ایران به دمشق شلیک شد.
موکب همایونی ۳ ساعت پس از نیمروز ۱۰ اسفند ماه با خودروی ویژه رهسپار بیروت شدند. در مرز لبنان حبیب ابی شهلا وزیر خارجه، ادیب نحاس فرماندار منطقه بقاع، نمایندگان رییس جمهور لبنان به پیشگاه ولیعهد بار یافتند و در کنار ایشان با خودروی ویژه رییس جمهور به سوی بیروت به راه افتادند. در بیروت شمار بسیاری تاغ نصرت برپا شده بود که با پرچم شیر و خورشید ایران آرایش یافته بود. موکب همایونی ساعت ۴ پس از نیمروز وارد شهر بیروت شد. گروه بسیاری از مردم در دو سوی خیابانها ایستاده بودند و با ابراز احساسات شورانگیز از موکب ولیعهد ایران پیشواز کردند. والاحضرت محمدرضا پهلوی به کنسولگری دولت شاهنشاهی ایران در بیروت رفتند. شامگاه در کاخ ریاست جمهوری مهمانی باشکوهی به سرفرازی شاهنشاهزاده ایران برگزار شد.
ورود به مصر
کشتی محروسه سلطنتی مصر در روز ۹ اسفند ماه از بندر اسکندریه با اسکورت سه رزمناو و با هیات ویژهای از مصر مراد محمود پاشا رییس کل اموال خاصه سلطنتی، محمد شراره پاشا معاون وزارت امور خارجه، علی بیک رشید رییس تشریفات و آجودان ویژه اعلیحضرت ملک فاروق به سوی بندر بیروت به راه افتاد. با ورود والاحضرت همایون ولیعهد ایران به بندر بیروت هیات فرستاده شده از مصر به پیشگاه ولیعهد ایران بار یافتند و به نام اعلیحضرت ملک فاروق از ولایتعهد درخواست کردند که سرافراز نمایند و به کشتی محروسه برای رفتن به بندر اسکندریه بیایند. کشتی محروسه که چراغانی شده بود و در دریا میدرخشید، بیدرنگ پس از ورود ولیعهد ایران پرچم سه رنگ شیرو خورشید نشان ایران برفراز کشتی برافراشته شد. بامداد روز ۱۱ اسفند ماه والاحضرت همایون محمدرضا پهلوی با هیات فرستاده شده و با اسکورت رزمناوها با کشتی محروسه رهسپار بندراسکندریه شدند و روز آدینه ۱۲ اسفند ماه ساعت ۹ و سی دقیقه کشتی در بندر اسکندریه لنگر انداخت.
والاحضرت همایون ولیعهد در کاخ البلاط هیاتهای نمایندگی سیاسی خارجی در بغداد را میپذیرند
پیشواز مردم بیروت و ارتش از والاحضرت همایون محمدرضا پهلوی ولیعهد ایران
ارتش لبنان موکب ولیعهد ایران در بیروت را اسکورت مینماید
کشتی سلطنتی محروسه مصر در بندر بیروت
هیات فرستاده شده از مصر در سفارت شاهنشاهی ایران در بیروت والاحضرت ولیعهد را به کشتی محروسه دعوت مینمایند
هیات همراه ولیعهد ایران در کشتی محروسه
ولیعهد ایران
والاحضرت همایون ولیعهد محمدرضا پهلوی در کشتی محروسه
والاحضرت ولیعهد ایران به همراه شاهزاده محمدعلی از کشتی محروسه پیاده میشوند
به هنگام نزدیک شدن کشتی محروسه به بندر اسکندریه رزمناو پرنس فاروق ۲۱ تیر توپ شلیک کرد و در پاسخ آن "قلعه صالح" ۲۱ تیر توپ شلیک کرد و همزمان نیروی هوایی مصر بر فراز کشتی به پرواز درآمدند. کشتی به آرامی وارد لنگرگاه در برابر کاخ سلطنتی راسالتین شد و والاحضرت شاهزاده محمدعلی ولیعهد مصر وارد کشتی شد و به نمایندگی از سوی اعلیحضرت ملک فاروق خوشآمد گفت. هیات پذیرایی مصر و وزیر امور خارجه مصر و فرماندار اسکندریه به پیشگاه والاحضرت همایون ولیعهد ایران بار یافتند. سپس ولیعهد ایران و والاحضرت شاهزاده محمدعلی با بَلَم ویژه سلطنتی به اسکله کاخ راسالتین رسیدند. گارد احترام آیین احترام نظامی را به جای آورد و سرود شاهنشاهی ایران نواخته شد. هزاران تن از مردم اسکندریه که برای دیدن ولیعهد ایران گردآمده بودند، در کنار راه آهن اسکندریه - قاهره تا کیلومترها رده کشیدند. همه شهر اسکندریه با پرچمهای سه رنگ شیر و خورشید نشان ایران آذین بسته شده بود. والاحضرت ولیعهد و هیات همراه ایشان و هیات پذیرایی مضر با ترن ویژه سلطنتی راهی قاهره شدند. همه ایستگاههای میان راه، دمنهور، طنطا و بنها با گل و سبزه و درفشهای ایران و مصر آراسته شده بودند. در هر ایستگاهی مدیر و نایب مدیر راهآهن و رییس پلیس و مامورین بلند پایه آن شهر به پیشواز میآمدند و گارد احترام پلیس آیین احترام را به جای میآورد و سرود شاهنشاهی ایران نواخته میشد. پیشاهنگان و دانشآموزان و اهالی شهر با پرچمهای کوچکی که یک سوی آن پرچم ایران و سوی دیگر پرچم مصر بود موکب همایونی را پیشواز میکردند. نیروی هوایی پادشاهی مصر در درازای راه اسکندریه تا قاهره اسکورت ترن سلطنتی بودند. ناهار در ترن خورده شد و ساعت ۲ و ۳۰ دقیقه پس از نیمروز ۱۴ اسفند ماه ۱۳۱۷ ترن به ایستگاه قاهره رسید. در ایستگاه قاهره والاحضرتها شاهزادگان مصر، رییسهای دو مجلس شورا و سنای مصر، رییس جامعالازهر، هیات وزیران و بزرگان لشکری و کشوری مصر، معاون وزارت خارجه، ایرانیان که در مصر زندگی میکردند و گروه بیشماری از سران مصر بودند. والاحضرت همایون ولیعهد ایران و ولیعهد مصر از ترن فرود آمدند و دسته موزیک سرود شاهنشاهی ایران را نواخت و ۲۱ تیر توپ شلیک شد. سپس گارد آحترام آیین نظامی را انجام داد. والاحضرت همایون ولیعهد ایران با والاحضرت ولیعهد مصر در کالسکه چهار اسبه سلطنتی با گارد سوار و اسکورت ویژه در جلو و پشت کالسکه به سوی کاخ عابدین به راه افتادند. ساعت ۳ و ۱۵ دقیقه موکب ولیعهد ایران در برابر ورودی کاخ عابدین بازایستاد. اعلیحضرت ملک فاروق به پیشواز ولیعهد ایران آمد. سپس والاحضرت همایون محمدرضا پهلوی هیات همراه خود را به ملک فاروق شناساندند. پس از آن ملک فاروق و والاحضرت ولیعهد ایران به تالار آبی وارد شدند جایی که علیاحضرت ملکه نازلی نامادری شاهزاده فوزیه، علیاحضرت ملکه فریده، شاهزاده فوزیه و ودیگر والاحضرتها و شاهزاده خانمها چشم به راه دیدن و آشنا شدن با والاحضرت محمدرضا پهلوی بودند.
کاخالضیافه یکی از کاخهای باشکوه قاهره برای ماندن والاحضرت محمدرضا پهلوی ولیعهد ایران ویژه شده بود. هنگامی که ولیعهد به کاخالضیافه وارد شدند، درفش سه رنگ شیر و خورشید ایران بر فراز کاخ برافراشته شد. ساعت ۴ پس از نیمروز اعلیحضرت ملک فاروق به کاخ الضیافه به دیدار ولیعهد ایران آمد. در ساعت ۵ پس از نیمروز والاحضرت همایون ولیعهد ایران با هیات همراه از والاحضرت شاهزاده محمدعلی ولیعهد مصر بازدید فرمودند.
ولیعهد ایران و شاهزاده محمد علی ولیعهد مصر در اسکندریه، وزیر امورخارجه و برادر علیاحضرت ملکه نازلی به پیشواز آمدهاند
دورنمایی از کاخ راسالتین، ارتش و پیشاهنگان چشم به راه ورود ولیعهد ایران
با ورود ولیعهد ایران به قاهره سرود شاهنشاهی ایران نواخته میشود
مردم مصر پیشواز باشکوهی از شاهنشاهزاده ایران مینمایند
ولیعهد ایران به ابراز احساسات مردم مصر پاسخ میدهند
ولیعهد ایران و ولیعهد مصر در راه کاخ سلطنتی عابدین برای دیدار با ملک فاروق
والاحضرت همایون محمدرضا پهلوی در کاخالضیافه به دیدار ملک فاروق پادشاه مصر میروند
اعلیحضرت ملک فاروق در کاخ عابدین میهمانی شاهانهای برای ورود ولیعهد ایران به قاهره میدهند ۱۲ اسفند ماه
والاحضرت محمدرضا پهلوی یک ماه در کشور مصر ماندند. برنامه بلندبالایی برای هنگام بودن ایشان در مصر ریخته شده بود، میهمانیهای باشکوه و شاهانه و پذیراییهای رسمی، و دیدارها و بازدیدهای رسمی در قاهره. در این میان، والاحضرت همایون ولیعهد جای ویژهای در دلهای مردم مصر بازکردند و همگان شیفته داماد والا مقام مصر شده بودند.
روز ۱۳ اسفند ماه ولیعهد ایران و هیات در رکاب بر آرامگاه پادشاه زندهیاد مصر اعلیحضرت ملک فواد در مسجد رفاعی دستههای گل نهادند. پس از نیمروز هیاتهای سیاسی دربار پادشاهی مصر به پیشگاه والاحضرت محمدرضا پهلوی بار یافتند. و در همین شب در کاخ عابدین میهمانی باشکوهی برای ورود داماد مصر از سوی ملک فاروق داده شد. پیش از خوردن شام ملک فاروق نشان درجه اول محمدعلی کبیر را با یک رشته گردن بند به محمدرضا پهلوی ولیعهد ایران پیشکش نمودند. والاحضرت همایون ولیعهد ایران نیز از سوی اعلیحضرت همایون شاهنشاهی رضا شاه پهلوی نشان درجه اول پهلوی را با یک رشته گردنبند به اعلیحضرت فاروق پیشکش کردند. پس از شام نمایش و شبنشینی باشکوهی در تالار اپرای کاخ داده شد و تا ساعت ۳ پس از نیمه شب به درازا کشید.
روز ۱۶ اسفند ماه ۱۳۱۷ والاحضرت همایون محمدرضا پهلوی از دانشگاه ازهر بازدید کردند و همان شب محمد محمود پاشاه نخستوزیر مصر در میهمانخانه سمیرامیس جشن باشکوهی به سرفرازی ولیعهد ایران برپاساخت. روز ۱۷ اسفند ماه ولیعهد ایران از دانشگاه فواد اول دیدن کردند و سپس به دانشکده حقوق در قاهره تشریف فرما شدند. روز ۱۸ اسفند ماه به دانشکده افسری مصر تشریف فرما شدند و در همین شب ۱۸ اسفند ماه عبدالفتاح یحیی پاشا وزیر امور خارجه مصر در کاخ زعفران به سرفرازی ولیعهد ایران میهمانی و شبنشینی برگزار کرد. در روز ۱۹ اسفند ماه در جشن اداره پلیس که به سرفرازی ولیعهد ایران برگزار شده بود رفتند، در این روز مسابقه فوتبال میان تیم قاهره و تیم فوتبال اسکندریه در باشگاه ناسیونال اسپرتینگ[۷] در پیشگاه اعلیحضرت ملک فاروق و والاحضرت محمدرضا پهلوی ولیعهد ایران برگزار شد. در روز ۲۰ اسفند ماه والاحضرت ولیعهد ایران، اعلیحضرت ملک فاروق، ملکه فریده، شاهزاده فوزیه و خاندان سلطنتی مصر با کشتی قاصدالخیر به بازدید سد محمدعلی کبیر که از جاهای مهم رود نیل به شمار میرود تشریف فرما شدند. در همین شب در ساختمان اپرای سلطنتی نمایش و شب نشینی از سوی وزارت فرهنگ مصر برگزار شد. در روز ۲۱ اسفند ماه والاحضرت محمدرضا پهلوی ولیعهد ایران با خانواده سلطنتی مصر با کشتی به باغ قناطر الخیریه رفتند. هم چنین از موزه آثار اسلامی و کتابخانه مصر و موزه آثار باستانی در جیزه دیدن فرمودند. والاحضرت ولیعهد ایران در درازای بودنشان در قاهره از بنگاههای مهم علمی و فرهنگی و بنگاه کشاورزی و موزه آن و همچنین پرورشگاه کودکان و جوانان تهیدست دیدن فرمودند.
والاحضرت محمدرضا پهلوی در بازدید از دانشگاه ازهر ۱۶ اسفند ماه
والاحضرت ولیعهد ایران در بازدید از دانشگاه ازهر
والاحضرت ولیعهد ایران در دانشگاه فواد اول ۱۷ اسفند ماه
بازدید والاحضرت محمدرضا پهلوی از دانشکده حقوق در قاهره ۱۷ اسفند ماه
ولیعهد ایران در بازدید از دانشکده افسری مصر به هنگام نواختن سرود شاهنشاهی ایران ۱۸ اسفند ماه
جشن باشگاه افسران در قاهره والاحضرت ولیعهد ایران و شماری از وزیران و سران مصر در رکاب ایشان
والاحضرت محمدرضا پهلوی در بازدید از دانشگاه پلیس مصر و جشن دانشگاه ۱۹ اسفند ماه
ولیعهد ایران در بازدید از مسجد محمدعلی کبیر
والاحضرت ولیعهد با شاهزاده فوزیه در باغ قناطرالخیریه ۲۱ اسفند ماه ۱۳۱۷
والاحضرت ولیعهد با شاهزاده فوزیه در باغ قناطرالخیریه ۲۱ اسفند ماه ۱۳۱۷
روز فرخنده ۲۴ اسفند ماه ۱۳۱۷ و بستن پیمان زناشویی ولیعهد ایران در کاخ سلطنتی عابدین در قاهره
کاخ سلطنتی عابدین در قاهره با زیباترین آرایه آذین بسته شده بود. شاهزادگان درجه اول و نزدیکان خانواده جلیل سلطنتی مصر، هیات ملتزمین رکاب والاحضرت همایون ولیعهد، رییسهای دربار سلطنتی مصر،، آقای علی اکبر بهمن سفیرکبیر و کارمندان سفارت دولت شاهنشاهی ایران در مصر، نخست وزیران پیشین، رییس مجلس سنا و رییس مجلس شورای ملی، رییسهای والارتبه دادگاهها و مفتی کشور مصر، شیخ مشایخ طریق صوفیه و دارندگان نشانهای عالی از اشراف و اعیان کشور در این جشن باشکوه بودند.
برای میهمانان سه تالار بزرگ از تالارهای مجلل "کاخ عابدین" تعیین شده بود.
موکب مسعود والاحضرت همایونی
در ساعت ده و نیم روز ۲۴ اسفند موکب مسعود والاحضرت همایون ولایتعهد از کاخالضیافه به سوی "کاخ عابدین"
منبع
- ↑ مذاکرات مجلس شورای ملی ۸ خرداد ۱۳۱۷ نشست ۴۳ اعلام پیوند ولیعهد ایران و شاهزاده فوزیه
- ↑ مذاکرات مجلس شورای ملی ۱۶ تیر ۱۳۱۷ نشست ۵۰ گزارش نخستوزیر پس از بازگشت از مصر
- ↑ قانون اساسی مشروطه
- ↑ مذاکرات مجلس شورای ملی ۱۴ آبان ۱۳۱۷ نشست ۶۲
- ↑ قانون تفسیر اصل سی و هفتم متمم قانون اساسی موضوع کلمه ایرانیالاصل
- ↑ قانون تصویب اعطای صفت ایرانی به والاحضرت فوزیه
- ↑ National Sporting