برنامه عمرانی اول

از مشروطه
پرش به ناوبری پرش به جستجو
قوانین برنامه‌های عمرانی کشور مصوب مجلس شورای ملی تصمیم‌های مجلس

برنامه عمرانی اول

درگاه محمدرضا شاه پهلوی

برنامه عمرانی اول[۱]

پیش از جنگ جهانی دوم رضا شاه بزرگ طرح‌ریزی یک برنامه درست برای رشد اقتصادی و اجتماعی ایران را در پیش داشتند و به فرمان رضا شاه بزرگ میهن‌پرست پروژه شورای اقتصادی بنیان گزارده شد. کوتاهی پس از برپایی شورای اقتصادی در شهریور ماه ۱۳۲۰ ارتش شوروی و بریتانیا، ایران را اشغال کردند[۲] در دوره جنگ جهانی دوم و اشغال ایران، به سبب هزینه‌های ارتش متفقین در ایران ، قوه خرید حارجی معتنابهی به فرم نقره و طلا و ارز به دست آورده و تنها در بانک مرکزی مسکو نزدیک به یازده تن شمش طلا و در همین اندازه طلا در بانک لندن به حساب بانک ملی ایران پس‌انداز شده بود که ارزش آنها با اندوخته‌های نقره و ارز به نرخ بین‌المللی سال ۱۳۲۵ نزدیک به ۵۸۰۰ میلیون ریال بعنی ۱۸،۵ برابر ارزش پس‌انداز ارزی ایران در سال ۱۳۱۹ و وجود چنان اندوخته سرشار ارزی بود که بار دیگر اندیشه بازسازی و گسترش و طرح برنامه عمرانی را نیرو بخشید.

احمد قوام در آغاز سال ۱۳۲۵ به دستور شاهنشاه برای ایجاد موازنه و تعادل میان پس‌انداز ارزی و وضع اقتصادی کشور دو کار پایه‌ایی انجام داد. نخست بهبود وضع کارخانجات دولتی که به دست رضا شاه بزرگ ساخته شده بودند و در درازای اشغال ایران به وسیله ارتش های شوروی و بریتانیا و امریکا از کار افتادند مانند کارخانه های بافندگی و قند وسیمان و غیره. دوم اینکه یک برنامه برای گسترش اقتصاد کشور.

برای بهبود وضع کارخانه های دولتی بانک صنعتی و معدن ایران بنیاد شد و همه سازمان های اقتصادی و یکان های صنعتی دولت، غیر ار صنعت نفت و انحصار دخانیات و راه‌آهن دولتی و سیلوها، در سیستم بانک صنعتی و معدن ایران یک جا شد و برای ساماندهی و نوشتن برنامه گسترش اقتصادی هیاتی به نام کمیته برنامه بنیان شد تا بر پایه برنامه وزارتخانه ها یک برنامه به درازای هفت سال گردآوری و نوشته شود. کمیته برنامه پس از کنکاش (مشاوره) و بررسی یک برنامه ۶۲ میلیارد ریالی نگاش

قوانین برنامه عمرانی اول ۱۳۲۷ - ۱۳۳۳

منبع