گشایش شاه لوله گاز سراسری ایران در آستارا مرز ایران و شوروی اعلیحضرت شاهنشاه ایران آریامهر و نیکلای پادگورنی ۶ آبان ۱۳۴۹

۶ آبان ماه ۱۳۴۹ شاه لوله گاز سراسری ایران به شوروی در آیینی با شکوه که در آستارا در پیشگاه شاهنشاه آریامهر و با بودن حضرت نیکلای پادگورنی رییس جمهوری شوروی گشایش یافت.

صادر شدن گاز ایران به شوروی که یکی از پروژه‌های بزرگ صنعتی و عمرانی ایران است پروژه‌ای است ۷۰۰ میلیون دلاری که گاز سرزمین‌های جنوب ایران را از راه لوله به شهرهای شوروی می‌رساند. ساعت ده و سی دقیقه شاهنشاه آریامهر با هلیکوپتر از رامسر به آستارا جای اجرای آیین گشایش شاه لوله گاز ایران تشریف فرما شدند. شاهنشاه آریامهر از میهمان والاجاه خود که از خاک شوروی گام بر خاک ایران می‌گذاشتند از روی پل رود مرزی ارس که مرز دوستی ایران و شوروی از میان آن می‌گذرد پیشباز فرمودند. پیش از آن هرمز قریب رییس کل تشریفات شاهنشاهی به همراه بوریس کولوکوف رییس تشریفات وزارت خارجه اتحاد شوروی دو کیلومتر وارد خاک شوروی شدند تا میهمان والاجاه شاهنشاه را به خاک ایران و جای برگزاری آیین گشایش رهنمون شوند. در آیین پیشباز رسمی امیرعباس هویدا نخست وزیر، روسای سنا و مجلس شورای ملی ، اسداله علم وزیر دربار شاهنشاهی، دکتر منوچهر اقبال، سناتورها و نمایندگان گیلان در مجلس شورای ملی، استاندار گیلان و شماری دیگر از پایوران سیاسی، اقتصادی و نظامی ایران حضور داشتند.

هنگامی که رهبران ایران و شوروی از پل مرزی ارس گذشتند، جانشین فرمانده نیروی دریایی شاهنشاهی گزارش نظامی داد و دسته موزیک نیروی دریایی سرود ملی اتحاد شوروی و سپس سلام شاهنشاهی ایران را نواخت. در این هنگام ۲۱ تیر توپ برای ادای احترام به میهمان والاجاه شاهنشاه حضرت نیکلای پادگورنی شلیک شد. سپس شاهنشاه و پادگورنی در جایگاه ویژه قرار گرفتند و گارد نیروی دریایی از برابرشان رژه رفت. ساعت یازده و بیست دقیقه شاهنشاه آریامهر و نیکلای پادگورنی با خودرو رهسپار شهر آستارا و ایستگاه شاه لوله گاز شدند. خیرنگران خبرگزاری پارس که با همکاران شوروی خود در این آیین باشکوه سرافرازی بودن را داشتند گزارش دادند که مردم آستارا از شاهنشاه آریامهر و میهمان والاجاه ایشان به باشکوه‌ترین وضعی پیشباز کردند. شهر آستارا که ۹۵٪ مردم آن با سواد هستند، امروز تعطیل شده بود و همه مردم با در دست داشتن پوسترهای بزرگ شاهنشاه و نیکلای پادگورنی و پرچم‌های ایران و شوروی در سراسر خیابان‌های شیر و خورشید، حکیم نظامی و پهلوی که مسیر حرکن خودروها بود گرد آمده بود و غریو شادی و هلهله اشان به آسمان می‌کشید. ایستگاه شاه لوله گاز در دو کیلومتری غرب آستارا ساخته شده است.

ایستگاه شاه لوله گاز در دو کیلومتری غرب آستارا ساخته شده است و از آنجا گاز ایران با لوله به شوروی ترابر می‌شود. پس از ورود شاهنشاه آریامهر و حضرت پادگورنی به ایستگاه شاه لوله گاز رییس هیات مدیره و مدیر عامل شرکت نفت ایران گزارشی به آگاهی رسانید. آنگاه شاهنشاه سخنانی ایراد فرمودند و با فشار دادن دکمه‌ای مشعل بزرگ دیگری که در خاک شوروی به شاه لوله گاز پیوسته است، روشن شد و رسیدن گاز به خاک شوروی را خبر داد. در این هنگام دوباره سرود شاهنشاهی ایران نواخته شد و بدین سان آیین رسمی گشایش شاه لوله گاز پایان یافت.

پس از برگزاری آیین گشایش شاه لوله سراسری گاز ایران، شاهنشاه آریامهر و حضرت نیکلای پادگورنی از نمایشگاه فرتورها که در خاک ایران بر پا شده بود بازدید فرمودند و سپس به میهمانسرای آستارا برای ناهار رفتند. در مسیر راه سران دو کشور، هزاران تن از اهالی این شهر مرزی گرد آمده بودند و به شاهنشاه آریامهر گرمترین و شورانگیزترین احساسات خود را ابراز داشتند. شاهنشاه آریامهر و نیکلای پادگورنی در سر میز ناهار با یکدیگر به گفتگو پرداختند. حضرت پادگورنی و همراهان پس از ناهار خاک ایران را ترک کردند و رهسپار شوروی شدند.