نمایش مبدأ برای مثنوی معنوی/عتاب کردن آتش را آن پادشاه جهود

{{سرصفحه
 | عنوان = [[دفتر اول مثنوی]]
 | مؤلف = مولوی
 | قسمت =(عتاب کردن آتش را آن پادشاه جهود)
 | قبلی =
 |‌ بعدی =
 | یادداشت =
}}
{{شعر}}
{{ب|رو بتش کرد شه کای تندخو|آن جهان سوز طبیعی خوت کو}}
{{ب|چون نمی‌سوزی چه شد خاصیتت|یا ز بخت ما دگر شد نیتت}}
{{ب|می‌نبخشایی تو بر آتش‌پرست|آنک نپرستد ترا او چون برست}}
{{ب|هرگز ای آتش تو صابر نیستی|چون نسوزی چیست قادر نیستی}}
{{ب|چشم‌بندست این عجب یا هوش‌بند|چون نسوزاند چنین شعله‌ی بلند}}
{{ب|جادوی کردت کسی یا سیمیاست|یا خلاف طبع تو از بخت ماست}}
{{ب|گفت آتش من همانم ای شمن|اندر آ تا تو ببینی تاب من}}
{{ب|طبع من دیگر نگشت و عنصرم|تیغ حقم هم بدستوری برم}}
{{ب|بر در خرگه‌ی سگان ترکمان|چاپلوسی کرده پیش میهمان}}
{{ب|ور بخرگه بگذرد بیگانه‌رو|حمله بیند از سگان شیرانه او}}
{{ب|من ز سگ کم نیستم در بندگی|کم ز ترکی نیست حق در زندگی}}
{{ب|آتش طبعت اگر غمگین کند|سوزش از امر ملیک دین کند}}
{{ب|آتش طبعت اگر شادی دهد|اندرو شادی ملیک دین نهد}}
{{ب|چونک غم‌بینی تو استغفار کن|غم بامر خالق آمد کار کن}}
{{ب|چون بخواهد عین غم شادی شود|عین بند پای آزادی شود}}
{{ب|باد و خاک و آب و آتش بنده‌اند|با من و تو مرده با حق زنده‌اند}}
{{ب|پیش حق آتش همیشه در قیام|همچو عاشق روز و شب پیچان مدام}}
{{ب|سنگ بر آهن زنی بیرون جهد|هم به امر حق قدم بیرون نهد}}
{{ب|آهن و سنگ هوا بر هم مزن|کین دو می‌زایند همچون مرد و زن}}
{{ب|سنگ و آهن خود سبب آمد ولیک|تو به بالاتر نگر ای مرد نیک}}
{{ب|کین سبب را آن سبب آورد پیش|بی‌سبب کی شد سبب هرگز ز خویش}}
{{ب|و آن سببها کانبیا را رهبرند|آن سببها زین سببها برترند}}
{{ب|این سبب را آن سبب عامل کند|باز گاهی بی بر و عاطل کند}}
{{ب|این سبب را محرم آمد عقلها|و آن سببهاراست محرم انبیا}}
{{ب|این سبب چه بود بتازی گو رسن|اندرین چه این رسن آمد بفن}}
{{ب|گردش چرخه رسن را علتست|چرخه گردان را ندیدن زلتست}}
{{ب|این رسنهای سببها در جهان|هان و هان زین چرخ سرگردان مدان}}
{{ب|تا نمانی صفر و سرگردان چو چرخ|تا نسوزی تو ز بی‌مغزی چو مرخ}}
{{ب|باد آتش می‌شود از امر حق|هر دو سرمست آمدند از خمر حق}}
{{ب|آب حلم و آتش خشم ای پسر|هم ز حق بینی چو بگشایی بصر}}
{{ب|گر نبودی واقف از حق جان باد|فرق کی کردی میان قوم عاد}}
{{ب|هود گرد ممنان خطی کشید|نرم می‌شد باد کانجا می‌رسید}}
{{ب|هر که بیرون بود زان خط جمله را|پاره پاره می‌گسست اندر هوا}}
{{ب|همچنین شیبان راعی می‌کشید|گرد بر گرد رمه خطی پدید}}
{{ب|چون بجمعه می‌شد او وقت نماز|تا نیارد گرگ آنجا ترک‌تاز}}
{{ب|هیچ گرگی در نرفتی اندر آن|گوسفندی هم نگشتی زان نشان}}
{{ب|باد حرص گرگ و حرص گوسفند|دایره‌ی مرد خدا را بود بند}}
{{ب|همچنین باد اجل با عارفان|نرم و خوش همچون نسیم یوسفان}}
{{ب|آتش ابراهیم را دندان نزد|چون گزیده‌ی حق بود چونش گزد}}
{{ب|ز آتش شهوت نسوزد اهل دین|باقیان را برده تا قعر زمین}}
{{ب|موج دریا چون بامر حق بتاخت|اهل موسی را ز قبطی وا شناخت}}
{{ب|خاک قارون را چو فرمان در رسید|با زر و تختش به قعر خود کشید}}
{{ب|آب و گل چون از دم عیسی چرید|بال و پر بگشاد مرغی شد پرید}}
{{ب|هست تسبیحت بخار آب و گل|مرغ جنت شد ز نفخ صدق دل}}
{{ب|کوه طور از نور موسی شد به رقص|صوفی کامل شد و رست او ز نقص}}
{{ب|چه عجب گر کوه صوفی شد عزیز|جسم موسی از کلوخی بود نیز}}
{{پایان شعر}}