نمایش مبدأ برای مثنوی معنوی/باقی قصه‌ی فقیر روزی‌طلب بی‌واسطه‌ی کسب

{{سرصفحه
| عنوان = [[دفتر ششم مثنوی]]
| مؤلف = مولوی
| قسمت =(باقی قصه‌ی فقیر روزی‌طلب بی‌واسطه‌ی کسب)
| قبلی =
|‌ بعدی =
| یادداشت =
}}
{{شعر}}
{{ب|آن یکی بیچاره‌ی مفلس ز درد|که ز بی‌چیزی هزاران زهر خورد}}
{{ب|لابه کردی در نماز و در دعا|کای خداوند و نگهبان رعا}}
{{ب|بی ز جهدی آفریدی مر مرا|بی فن من روزیم ده زین سرا}}
{{ب|پنج گوهر دادیم در درج سر|پنج حس دیگری هم مستتر}}
{{ب|لا یعد این داد و لا یحصی ز تو|من کلیلم از بیانش شرم‌رو}}
{{ب|چونک در خلاقیم تنها توی|کار رزاقیم تو کن مستوی}}
{{ب|سالها زو این دعا بسیار شد|عاقبت زاری او بر کار شد}}
{{ب|هم‌چو آن شخصی که روزی حلال|از خدا می‌خواست بی‌کسب و کلال}}
{{ب|گاو آوردش سعادت عاقبت|عهد داود لدنی معدلت}}
{{ب|این متیم نیز زاریها نمود|هم ز میدان اجابت گو ربود}}
{{ب|گاه بدظن می‌شدی اندر دعا|از پی تاخیر پاداش و جزا}}
{{ب|باز ارجاء خداوند کریم|در دلش بشار گشتی و زعیم}}
{{ب|چون شدی نومید در جهد از کلال|از جناب حق شنیدی که تعال}}
{{ب|خافضست و رافعست این کردگار|بی ازین دو بر نیاید هیچ کار}}
{{ب|خفض ارضی بین و رفع آسمان|بی ازین دو نیست دورانش ای فلان}}
{{ب|خفض و رفع این زمین نوعی دگر|نیم سالی شوره نیمی سبز و تر}}
{{ب|خفض و رفع روزگار با کرب|نوع دیگر نیم روز و نیم شب}}
{{ب|خفض و رفع این مزاج ممترج|گاه صحت گاه رنجوری مضج}}
{{ب|هم‌چنین دان جمله احوال جهان|قحط و جدب و صلح و جنگ از افتتان}}
{{ب|این جهان با این دو پر اندر هواست|زین دو جانها موطن خوف و رجاست}}
{{ب|تا جهان لرزان بود مانند برگ|در شمال و در سموم بعث و مرگ}}
{{ب|تا خم یک‌رنگی عیسی ما|بشکند نرخ خم صدرنگ را}}
{{ب|کان جهان هم‌چون نمکسار آمدست|هر چه آنجا رفت بی‌تلوین شدست}}
{{ب|خاک را بین خلق رنگارنگ را|می‌کند یک رنگ اندر گورها}}
{{ب|این نمکسار جسوم ظاهرست|خود نمکسار معانی دیگرست}}
{{ب|آن نمکسار معانی معنویست|از ازل آن تا ابد اندر نویست}}
{{ب|این نوی را کهنگی ضدش بود|آن نوی بی ضد و بی ند و عدد}}
{{ب|آنچنان که از صقل نور مصطفی|صد هزاران نوع ظلمت شد ضیا}}
{{ب|از جهود و مشرک و ترسا و مغ|جملگی یک‌رنگ شد زان الپ الغ}}
{{ب|صد هزاران سایه کوتاه و دراز|شد یکی در نور آن خورشید راز}}
{{ب|نه درازی ماند نه کوته نه پهن|گونه گونه سایه در خورشید رهن}}
{{ب|لیک یک‌رنگی که اندر محشرست|بر بد و بر نیک کشف و ظاهرست}}
{{ب|که معانی آن جهان صورت شود|نقشهامان در خور خصلت شود}}
{{ب|گردد آنگه فکر نقش نامه‌ها|این بطانه روی کار جامه‌ها}}
{{ب|این زمان سرها مثال گاو پیس|دوک نطق اندر ملل صد رنگ ریس}}
{{ب|نوبت صدرنگیست و صددلی|عالم یک رنگ کی گردد جلی}}
{{ب|نوبت زنگست رومی شد نهان|این شبست و آفتاب اندر رهان}}
{{ب|نوبت گرگست و یوسف زیر چاه|نوبت قبطست و فرعونست شاه}}
{{ب|تا ز رزق بی‌دریغ خیره‌خند|این سگان را حصه باشد روز چند}}
{{ب|در درون بیشه شیران منتظر|تا شود امر تعالوا منتشر}}
{{ب|پس برون آیند آن شیران ز مرج|بی‌حجابی حق نماید دخل و خرج}}
{{ب|جوهر انسان بگیرد بر و بحر|پیسه گاوان بسملان آن روز نحر}}
{{ب|روز نحر رستخیز سهمناک|ممنان را عید و گاوان را هلاک}}
{{ب|جمله‌ی مرغان آب آن روز نحر|هم‌چو کشتیها روان بر روی بحر}}
{{ب|تا که یهلک من هلک عن بینه|تا که ینجو من نجا واستیقنه}}
{{ب|تا که بازان جانب سلطان روند|تا که زاغان سوی گورستان روند}}
{{ب|که استخوان و اجزاء سرگین هم‌چو نان|نقل زاغان آمدست اندر جهان}}
{{ب|قند حکمت از کجا زاغ از کجا|کرم سرگین از کجا باغ از کجا}}
{{ب|نیست لایق غزو نفس و مرد غر|نیست لایق عود و مشک و کون خر}}
{{ب|چون غزا ندهد زنان را هیچ دست|کی دهد آنک جهاد اکبرست}}
{{ب|جز بنادر در تن زن رستمی|گشته باشد خفیه هم‌چون مریمی}}
{{ب|آنچنان که در تن مردان زنان|خفیه‌اند و ماده از ضعف جنان}}
{{ب|آن جهان صورت شود آن مادگی|هر که در مردی ندید آمادگی}}
{{ب|روز عدل و عدل داد در خورست|کفش آن پا کلاه آن سرست}}
{{ب|تا به مطلب در رسد هر طالبی|تا به غرب خود رود هر غاربی}}
{{ب|نیست هر مطلوب از طالب دریغ|جفت تابش شمس و جفت آب میغ}}
{{ب|هست دنیا قهرخانه‌ی کردگار|قهر بین چون قهر کردی اختیار}}
{{ب|استخوان و موی مقهوران نگر|تیغ قهر افکنده اندر بحر و بر}}
{{ب|پر و پای مرغ بین بر گرد دام|شرح قهر حق کننده بی‌کلام}}
{{ب|مرد او بر جای خرپشته نشاند|وآنک کهنه گشت هم پشته نماند}}
{{ب|هر کسی را جفت کرده عدل حق|پیل را با پیل و بق را جنس بق}}
{{ب|مونس احمد به مجلس چار یار|مونس بوجهل عتبه و ذوالخمار}}
{{ب|کعبه‌ی جبریل و جانها سدره‌ای|قبله‌ی عبدالبطون شد سفره‌ای}}
{{ب|قبله‌ی عارف بود نور وصال|قبله‌ی عقل مفلسف شد خیال}}
{{ب|قبله‌ی زاهد بود یزدان بر|قبله‌ی مطمع بود همیان زر}}
{{ب|قبله‌ی معنی‌وران صبر و درنگ|قبله‌ی صورت‌پرستان نقش سنگ}}
{{ب|قبله‌ی باطن‌نشینان ذوالمنن|قبله‌ی ظاهرپرستان روی زن}}
{{ب|هم‌چنین برمی‌شمر تازه و کهن|ور ملولی رو تو کار خویش کن}}
{{ب|رزق ما در کاس زرین شد عقار|وآن سگان را آب تتماج و تغار}}
{{ب|لایق آنک بدو خو داده‌ایم|در خور آن رزق بفرستاده‌ایم}}
{{ب|خوی آن را عاشق نان کرده‌ایم|خوی این را مست جانان کرده‌ایم}}
{{ب|چون به خوی خود خوشی و خرمی|پس چه از درخورد خویت می‌رمی}}
{{ب|مادگی خوش آمدت چادر بگیر|رستمی خوش آمدت خنجر بگیر}}
{{ب|این سخن پایان ندارد وآن فقیر|گشته است از زخم درویشی عقیر}}
{{پایان شعر}}